De wolf is terug in Nederland. Een grote groep natuurliefhebbers is blij; de natuur verdraagt weer de aanwe-zigheid van wolven. Toch zijn er ook voldoende tegenstanders en niet alleen boeren. Zelfs de directeur van het Nationale Park de Hoge Veluwe was bang dat “zijn” moeflons prooidieren zouden worden van de wolf.
In landen zoals Bosnia Herzegovina en elders in Centraal en Oost Europa is het van het grootste belang dat er een behoorlijke harmonie is tussen de bewoners van en bij natuurgebieden en de grote carnivoren, zoals de beer, de wolf, de lynx en tegenwoordig ook de goudjakhals.

Dat harmonieus samengaan van natuur en de mens is steeds een moeizaam proces.
Daarom zijn twee lokale stichtingen uit Banja Luka en Trebinje, samen met twee universiteiten uit Banja Luka en gesteund door International Bear Foundation, aan het werk om uitgebreide hulpprojecten te organiseren. De plannen zijn zo goed als klaar, waarvoor in januari 2019 in Leiden de basis is gelegd. Onlangs heeft een delegatie van IBF een bezoek gebracht aan Banja Luka, gelegen in de Republik Skrspa, het ene deel van de federale staat Bosnia Herzegovina.
Het project behelst steun aan mensen (imkers, boeren, herders en boseigenaren) om hen te helpen hun bezit te beschermen (bijenkorven, fruitbomen en -gaarden, schapen en andere dieren en het voorkomen van illegale houtkap).

Ook voorlichting en educatie zijn belangrijke delen van het project. Het is de bedoeling om meer begrip, ken-nis en zelfs trots en eerbied te creëren. De boer en de imker kunnen bij een hogere opbrengst meer geld overhouden, zelf investeringen doen; de boseigenaar kan door een betere bescherming van zijn terrein een betere houtopbrengst hebben. Ook kan bijvoorbeeld ecotoerisme een nieuwe bron van inkomsten worden. Op de scholen zijn lesprojecten voorzien met de bedoeling meer respect voor de eigen leefomgeving te heb-ben. Maar ook lesprogramma’s te maken die direct betrekking hebben op de natuur in hun eigen omgeving. Zorg voor de eigen leefomgeving en bijvoorbeeld het goed verwerken van het huisvuil. Eigenlijk normale za-ken, maar hier nog niet. Daardoor is het voor een aantal diersoorten gemakkelijk een maaltje op het boeren-erf te halen of de vuilcontainer te plunderen en tegelijkertijd een bijenkorf te slopen of een kip uit de ren mee te nemen.

Het lijkt allemaal zo simpel, want de problemen zijn bekend en komen op veel meer plaatsen voor; de oplos-singen ook. Het gebruik van schrikdraad, de toepassing van getrainde herdershonden of het afsluiten van tuinen en boomgaarden is niet nieuw. Toch is het steeds de mens die moet worden meegenomen in dit pro-ces om zijn goed en have te beschermen, waardoor tegelijkertijd ook wordt voorkomen dat de boze boer zijn geweer pakt en een beer of een wolf doodschiet .
Uiteindelijk moet dit project leiden tot een nationaal beheersplan voor grote carnivoren. Hierbij speelt natuur-lijk de overheid een grote rol, maar ook de jager, de boer en de boseigenaar is van doorslaggevend belang.

De fondsenwerving is onlangs gestart en de eerste acties worden in het najaar 2020 of het begin van 2021 verwacht.
December 2019, International Bear Foundation/BiH

 

International Bear Foundation in Bosnia-Herzegovina